Türkiye’de Dijital İletişim Tercihleri: İnternetten Sesli Görüşme Artıyor, Mobil Aramalar Azalıyor
Türkiye’de telefon kullanım alışkanlıkları hızla değişiyor; internet tabanlı sesli görüşmelerin artmasıyla birlikte mobil hatlar üzerinden yapılan geleneksel aramalar azalmaya başladı. Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumu (BTK) tarafından açıklanan verilere göre, 2025 yılında Türkiye’de mobil abone sayısı yaklaşık 99,7 milyona ulaştı ve bu, %117’lik bir penetrasyon oranına işaret ediyor. Mobil cihazların yaygınlaşması ile birlikte sabit telefon kullanımı uzun süredir gerileme kaydederken, ses trafiği büyük oranda mobil hatlara yöneldi. Ancak son yıllarda sabit ses trafiği, 2004’te 65,2 milyar dakikadan 2016’da 10 milyar dakikanın altına ve 2025’te de 5,06 milyar dakikaya düştü.
Mobil ses trafiği ise yıllar içinde önemli bir artış gösterdi. 2004 yılında 20,3 milyar dakika olan mobil ses trafiği, 2014’te 200 milyar dakikayı aşarak büyük bir sıçrama yaşadı. 2024 yılında zirve yapan mobil konuşma trafiği, 318 milyar dakikaya ulaştı, ancak 2025’te ilk kez düşüş göstererek 312,5 milyar dakika seviyesine geriledi. Türkiye Bilişim Derneği (TBD) Genel Başkanı Kenan Altınsaat, bu değişimin temelinde dijitalleşme ve teknolojik altyapı yatırımlarının yattığını belirtti. Mobil ses trafiği yıllarca yaklaşık %10 büyüme gösterirken, bu oranın son yıllarda %1’in altına gerilediğini ifade etti. Altınsaat, internet tabanlı iletişim uygulamalarının yaygınlaşmasının bu düşüşte en önemli etkenlerden biri olduğunu vurguladı.
Kullanıcılar, sesli görüşmelerini artık büyük ölçüde WhatsApp, FaceTime ve Messenger gibi uygulamalar üzerinden yapmayı tercih ediyor. Ayrıca görüntülü görüşme seçeneklerinin artışı, geleneksel mobil ses trafiğindeki azalmayı etkileyen bir diğer faktör olarak öne çıkıyor. Türkiye’de dijital altyapının güçlenmesiyle birlikte internet hızları arttı ve fiber optik ağ uzunluğu önemli ölçüde genişledi. 2002 yılında yaklaşık 81 bin kilometre olan fiber ağ, bugün 657 bin kilometreye çıkarak büyük bir gelişim kaydetti. Ancak uzmanlar, fiber altyapı konusunda hala önemli mesafelerin alınması gerektiğini belirtmektedir.
